Student

Van solo-apparatuur tot schrijftolk: handige oplossingen in de klas

In een klaslokaal is er vaak een kakofonie aan geluiden. Schuivende stoelen, voetstappen, pratende medeleerlingen, en ga zo maar door. Als je slechthorend bent, klinkt het al gauw als één klankenbrij – en zie daar nog maar eens de stem van de docent uit te filteren.
Een tolk gebaart naast de docent voor de klas

Gelukkig zijn er tegenwoordig allerlei hulpmiddelen om het leven van de slechthorende leerling of student makkelijker te maken. We zeggen er wel alvast bij: er is niet één oplossing die voor iedereen werkt. Kijk dus vooral naar wat jou helpt.

Hoortoestel of CI: een belangrijke basis

Als je op deze pagina bent beland, draag je waarschijnlijk al een hoortoestel of cochleair implantaat (CI). Beide helpen je om spraak en andere geluiden beter waar te nemen. Maar in een druk klaslokaal kan het zelfs met goede hoorapparatuur lastig blijven om de docent te verstaan. Dan is het fijn om aanvullende hulpmiddelen in te kunnen zetten.

Solo-apparatuur: de stem van de docent dichtbij

Een veelgebruikt hulpmiddel is solo-apparatuur: een microfoon die samenwerkt met je hoortoestel of CI. De docent hangt de microfoon om zijn nek of clipt hem vast aan zijn kleding (afhankelijk van het type soloapparatuur). Zijn stem wordt rechtstreeks naar jouw hoortoestel of CI gestuurd. Zo heb je minder last van achtergrondgeluiden en kun je de docent ook op grotere afstand beter verstaan. (Voor meelezende docenten: denk er wel aan om de microfoon even uit te zetten tijdens toiletbezoek…)

Heb je vaak groepsopdrachten? En werkt je solo-apparatuur ook als tafelmicrofoon? Dan kun je hem in het midden op tafel leggen zodat je je groepsgenoten kunt verstaan. Eventueel kan je deze nog uitbreiden met een extra microfoon als de groep erg groot is.

Solo-apparatuur kun je bovendien inzetten om online video-calls met je klasgenoten of docenten beter te volgen. Als je daarbij ook de automatische ondertiteling aanzet, dan kom je helemaal al een heel eind. (En ja, soms maakt die ondertiteling daar de raarste woorden van… misschien moeten we die ook maar eens verzamelen op deze website.)

Schrijftolk of gebarentolk

Soms is luisteren gewoon te vermoeiend, ook met solo-apparatuur. Heb je weleens aan een tolk in de klas gedacht? Er zijn verschillende soorten tolken. Een schrijftolk typt live mee wat er wordt gezegd, zodat je de tekst op een laptop of tablet kunt lezen. De uitleg van de docent wordt zo in feite ondertiteld.

Kun je gebaren? Een tolk Nederlandse Gebarentaal (NGT) vertaalt gesproken taal naar Nederlandse Gebarentaal. Deze taal heeft een eigen grammaticale structuur. Ook is het mogelijk om te kiezen voor een tolk Nederlands met Gebaren (NmG), die de grammatica volgt van het gesproken Nederlands. Welke tolk het beste bij jou past, is heel persoonlijk.

Goed om te weten: een tolk hoef je nooit zelf te betalen. Ook niet in het onderwijs. Je kunt tolkuren aanvragen bij het UWV. Die kun je bijvoorbeeld gebruiken voor lessen, werkgroepen, examens en stages die bij je opleiding horen.

Spraak-naar-tekst en visuele ondersteuning

Er zijn verschillende systemen in omloop waarbij gesproken taal automatisch wordt omgezet in tekst op je smartphone, tablet of laptop. Dit kunnen apps zijn, ingebouwde dicteerfuncties op tablets en telefoons, maar ook meer geavanceerde systemen met losse microfoons.

Daarnaast is het fijn als belangrijke informatie niet alleen wordt verteld, maar ook wordt opgeschreven of op het digibord wordt getoond. Denk aan kernwoorden, opdrachten, schema’s of video’s met ondertiteling.

Hoe meer informatie je kunt zien, hoe minder inspanning je hoeft te leveren om de uitleg te verstaan.

Minder galm, minder luisterinspanning

Zit jij in een lokaal met veel harde oppervlakken, dan kan het flink galmen. Er ontstaat bovendien een soort zwembad-effect: mensen gaan harder praten om boven het lawaai uit te komen. Daardoor wordt het geluid nóg harder en gaat iedereen vervolgens nóg harder praten. Luisteren kost op die manier bakken met energie.

Vraag of het mogelijk is om de les te verplaatsen naar een lokaal met een betere akoestiek – wat trouwens prettig is voor iedereen in de klas. Ook geluidsabsorberende materialen kunnen helpen, zoals panelen aan de wand of het plafond, gordijnen, vloerbedekking en zachte dopjes onder stoelpoten.

Het gaat om wat jij nodig hebt

Misschien werkt voor jou een combinatie van hoortoestellen, solo-apparatuur en een goede zitplaats. Of heb je bij sommige lessen een schrijftolk nodig. Ook kan het helpen om goede afspraken te maken met je docent. Zoals we aan het begin al zeiden: kijk wat voor jou werkt.

Ken jij nog andere handige hulpmiddelen in de klas die hier nog niet bij staan? Laat het ons weten!

Picture of flerque

flerque

Deel dit artikel